Not Ortalaması Hesaplama
Üniversite dönem ortalamanızı (YANO) ve genel not ortalamanızı (GANO) harf notları ve kredilerle, lise ortalamanızı ise haftalık ders saatleriyle hesaplayın. 4'lük ortalamanızın 100'lük karşılığını da görün.
| Ders | Kredi | Harf | Katsayı | Ağırlıklı puan |
|---|---|---|---|---|
| Matematik I | 6 | BA | 3,50 | 21,00 |
| Fizik I | 5 | CB | 2,50 | 12,50 |
| Programlamaya Giriş | 6 | AA | 4,00 | 24,00 |
| Türk Dili I | 2 | BB | 3,00 | 6,00 |
| İngilizce I | 3 | CC | 2,00 | 6,00 |
| Toplam / Ortalama | 22 | 3,16 | 69,50 |
Not Ortalaması Nedir?
Not ortalaması, aldığınız derslerdeki başarının derslerin ağırlığına göre tek bir sayıyla ifade edilmesidir. Üniversitelerde ağırlık olarak dersin kredisi veya AKTS değeri, liselerde ise haftalık ders saati kullanılır. Bu sayede haftada altı saat okunan ya da 6 AKTS olan bir ders, iki saatlik bir dersten ortalamaya daha fazla etki eder. Burs başvuruları, yatay ve dikey geçiş, çift ana dal, Erasmus, yüksek lisans başvuruları ve kamu kurumlarının akademik kadro ilanlarında ortalamanız doğrudan değerlendirilir.
Üniversite Ortalaması: YANO ve GANO Formülü
Ortalama = Σ (kredi × harf notu katsayısı) ÷ Σ kredi
Türkiye'deki üniversitelerin çoğunda harf notlarının 4'lük karşılıkları şöyledir: AA 4,00; BA 3,50; BB 3,00; CB 2,50; CC 2,00; DC 1,50; DD 1,00; FD 0,50; FF 0,00. Harf notunun hangi 100'lük puan aralığına karşılık geldiği (örneğin AA için 90–100 veya 88–100) ve bağıl değerlendirme uygulanıp uygulanmadığı üniversitenin kendi yönetmeliğine bağlıdır.
Adım Adım Hesaplama
- Her dersin kredisini (veya AKTS'sini) ve aldığınız harf notunu yazın.
- Harf notunu 4'lük katsayıya çevirin ve kredisiyle çarpın.
- Tüm çarpımları toplayın; bu sizin ağırlıklı puan toplamınızdır.
- Toplamı derslerin kredi toplamına bölün. Sonuç dönem ortalamanız (YANO) olur.
Yukarıdaki örnekte 22 kredilik dönemde ağırlıklı puan toplamı 69,50 olduğundan dönem ortalaması 3,16 çıkar.
Yeni GANO Nasıl Bulunur?
Önceki genel ortalamanızı ve o ortalamaya giren toplam krediyi biliyorsanız yeni GANO'yu şöyle hesaplayabilirsiniz: (Önceki GANO × önceki kredi + bu dönemin ağırlıklı puanı) ÷ (önceki kredi + bu dönemin kredisi). Örneğin 60 kredide 2,80 ortalamaya sahip bir öğrenci yukarıdaki dönemi tamamlarsa yeni GANO'su yaklaşık 2,90 olur. Hesaplayıcıdaki opsiyonel alanlar tam olarak bu işlemi yapar. Tekrar edilen derslerde eski notun ortalamadan çıkarılıp çıkarılmadığı üniversiteye göre değiştiği için bu durumda sonucu transkriptinizle karşılaştırın.
4'lük Not 100'lük Sisteme Nasıl Çevrilir?
Yükseköğretim Kurulu'nun "4'lük sistemdeki notların 100'lük sistemdeki karşılıkları" tablosu, kamu personel alımları ve lisansüstü başvurularında yaygın olarak kullanılır. Bu tablo yaklaşık olarak 100'lük not = 4'lük not × 23,33 + 6,67 doğrusuna karşılık gelir: 2,00 → 53,33; 2,50 → 65,00; 3,00 → 76,66; 3,50 → 88,33; 4,00 → 100. Hesaplayıcı bu formülü kullanır; resmi tablodaki yuvarlamalar nedeniyle küçük farklar olabilir. Bazı üniversiteler kendi senatolarınca belirlenen farklı dönüşüm tablolarını kullanır; bir başvuruda hangi tablonun esas alınacağı ilan metninde belirtilir.
Lise Not Ortalaması ve Belge Puanları
Lisede dönem puanı, her dersin dönem sonu puanının o dersin haftalık ders saatiyle çarpılması, bu çarpımların toplanması ve toplamın haftalık ders saatlerinin toplamına bölünmesiyle bulunur. Örneğin matematik 80 (6 saat), edebiyat 90 (5 saat) ve beden eğitimi 100 (2 saat) ise ortalama (480 + 450 + 200) ÷ 13 = 86,92 olur.
Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'ne göre dönem puanı 85,00 ve üzeri olan öğrenciler takdir belgesi, 70,00–84,99 arasında olanlar teşekkür belgesi almaya hak kazanır. Ancak bunun için o dönem tüm derslerden başarılı olunması ve davranış yönünden olumsuzluk bulunmaması gerekir; hesaplayıcı yalnızca puan şartını gösterir.
Dikkat Edilmesi Gerekenler
- Muaf olunan, geçti/kaldı (G/K) şeklinde değerlendirilen dersler ortalamaya genellikle katılmaz.
- FF ve devamsızlıktan kalma (DZ/NA) notları çoğu üniversitede 0,00 olarak ortalamaya girer.
- Resmi ortalamanız her zaman öğrenci bilgi sisteminde ve transkriptinizde yazan değerdir.
GANO nasıl hesaplanır?
Aldığınız tüm derslerin kredisi (veya AKTS'si) ile harf notunun 4'lük karşılığı çarpılır, bu çarpımlar toplanır ve toplam krediye bölünür. Tekrar edilen derslerde genellikle son alınan not hesaba katılır; ayrıntı üniversitenizin yönetmeliğindedir.
YANO ile GANO arasındaki fark nedir?
YANO (yarıyıl ağırlıklı not ortalaması) yalnızca o dönemde alınan derslerin ortalamasıdır. GANO (genel ağırlıklı not ortalaması) ise öğrenime başladığınızdan bu yana alınan tüm derslerin ortalamasıdır.
4'lük not 100'lük sisteme nasıl çevrilir?
YÖK'ün yayımladığı dönüşüm tablosu kullanılır. Tablo yaklaşık olarak 100'lük not = 4'lük not × 23,33 + 6,67 formülüne karşılık gelir; örneğin 3,00 için 76,66, 2,50 için 65,00 elde edilir. Bazı üniversiteler kendi dönüşüm tablolarını kullandığından resmi işlemlerde kurumunuzun tablosu esas alınır.
AA, BA, BB harf notlarının 4'lük karşılığı nedir?
Yaygın sistemde AA 4,00; BA 3,50; BB 3,00; CB 2,50; CC 2,00; DC 1,50; DD 1,00; FD 0,50 ve FF 0,00'dır. Harf notlarına karşılık gelen 100'lük puan aralıkları üniversiteden üniversiteye değişebilir.
Kredi mi AKTS mi kullanmalıyım?
Hesaplamada tutarlı olmak koşuluyla ikisi de kullanılabilir. Günümüzde birçok üniversite ortalamayı AKTS üzerinden hesaplar; transkriptinizde hangisinin ağırlık olarak kullanıldığını kontrol edin.
Lisede takdir ve teşekkür belgesi kaç ortalamayla alınır?
Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'ne göre dönem puanı 85,00 ve üzeri olan öğrenciler takdir, 70,00–84,99 arası olanlar teşekkür belgesi alır. Bunun için tüm derslerden başarılı olmak ve davranış bakımından olumsuzluk bulunmaması da gerekir.
Lise ortalaması nasıl hesaplanır?
Her dersin dönem puanı haftalık ders saatiyle çarpılır, çarpımlar toplanır ve toplam haftalık ders saatine bölünür. Böylece haftada 6 saat olan matematik, 1 saatlik bir dersten daha fazla etki eder.